V | E

ĐỘT PHÁ TRONG XỬ LÝ MÀU TRONG NƯỚC THẢI DỆT NHUỘM & GIẶT CÔNG NGHIỆP

Ngành may mặc Việt Nam là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn thu hút nhiều lao động, mang lại nhiều ngoại tệ cho đất nước. Tuy nhiên, trong chuỗi giá trị của ngành, có nhiều khâu sản xuất như nhuộm, in, hoàn tất, giặt công nghiệp sinh ra lượng nước thải lớn, có ảnh hưởng lớn tới môi trường.

 

Ước tính lượng nước thải thải ra từ các công đoạn nhuộm vải rất lớn từ 120 – 300 m3/tấn vải, công đoạn dệt nhuộm cần  từ 12 đến 65 lít nước cho 1 mét vải và thải ra từ 10 đến 40 lít nước. Nước thải dệt nhuộm rất đa dạng và phức tạp. Theo tính toán từ các loại hóa chất sử dụng như: phẩm nhuộm, chất hoạt động bề mặt, chất điện ly, chất ngậm, chất tạo môi trường, tinh bột, men, chất oxy hóa … đã có hàng trăm loại hóa chất đặc trưng như các chất hòa tan và các kim loại nặng.

Thành phần và đặc tính của nước thải dệt nhuộm

Nước thải công nghiệp dệt nhuộm gồm có các chất ô nhiễm chính: Nhiệt độ cao, các tạp chất tách ra từ vải sợi như dầu mỡ, các hợp chất chứa nitơ, pectin, các chất bụi bẩn dính vào sợi; các hóa chất sử dụng trong quy trình công nghệ như hồ tinh bột, H2SO4, CH3COOH, NaOH, NaOCl, H2O2, Na2CO3, … các loại thuốc nhuộm, các chất trợ, chất ngấm, chất cầm màu, chất tẩy giặt. Lượng hóa chất sử dụng tùy thuộc vào loại vải, màu và chủ yếu đi vào nước thải của các công đoạn sản xuất.

Các chất gây ô nhiễm và đặc tính nước thải ngành dệt – nhuộm

Công đoạn Chất ô nhiễm trong nước thải Đặc tính của nước thải
Hồ sợi, giũ hồ Tinh bột, glucozo, carboxy metyl cenlulozo, polyvinyl alcol, nhựa, chất béo và sáp BOD cao 
Nấu, tẩy NaOH, chất sáp và dầu mỡ, tro, soda, silicat natri và xo sợi vụn Độ kiềm cao, màu tối, BOD cao)
Tẩy trắng Hipoclorit, hợp chất chứa clo, NaOH, AOX, axit, … Độ kiềm cao, chiếm 5% BOD
Làm bóng NaOH, tạp chất Độ kiềm cao, BOD thấp 
Nhuộm Các loại thuốc nhuộm chính bao gồm nhuộm hoàn nguyên, phân tán, hoạt tính, trực tiếp, axit, cation, acid và các muối kim loại Độ màu rất cao, BOD khá cao (6% tổng BOD), TSS cao
In Chất màu, tinh bột, dầu, đất sét, muối kim loại, axit, … Độ màu cao, BOD cao và dầu mỡ
Hoàn thiện Vệt tinh bột, mỡ động vật, muối Kiềm nhẹ, BOD thấp, lượng nhỏ.
Giặt công nghiệp Giặt thông thường hoặc Giặt Denim Độ màu cao, BOD thấp

(Nguồn: Công nghệ xử lý nước thải bằng biện pháp sinh học – PGS.TS Lương Đức Phẩm)

Đặc tính nước thải của một số XN nhuộm tại Việt Nam

 
Thông số Đơn vị Hàng bông dệt thoi Hàng pha dệt kim Dệt len Sợi
Nước thải m3/t.vải 394 264 114 236
pH - 8 – 11 9 – 10 9 9 – 11
TSS mg/l 400 – 1000 950 – 1380 420 800 – 1300
BOD5 mg/l 70 – 135 90 – 220 120 – 130 90 – 130
COD mg/l 150 – 380 230 – 500 400 – 450 210 -230
Độ màu Pt - Co 250 - 600 250 - 500 260 - 300 -

(Nguồn: Khoa Môi trường – Trường Đại học Khoa học Tự nhiên Hà Nội, 2004))

Thành phần tính chất của nước thải nhuộm được trình bày theo bảng sau:

Chỉ tiêu Đơn vị Kết quả
Nước thải hoạt tính Nước thải sunfua Nước thải tẩy
pH - 11-Oct >11 >12
COD mg/l 450 – 1.500 10.000 – 40.000 9.000 – 30.000
BOD5 mg/l 200 – 800 2.000 – 10.000 4.000 – 17.000
N tổng mg/l 5 – 15 100 – 1.000 200 – 1.000
P tổng mg/l  0.7 – 3 7 – 30 10 – 30
SS mg/l - - -
Màu Pt-Co 7.000 – 50.000 10.000 – 50.000 500 – 2.000
Độ đục FAU 140 – 1.500 8.000 – 200.000 1.000 – 5.000

(Nguồn: Khoa Môi trường – Trường Đại học Bách Khoa TP HCM)

Về cơ bản, nước thải dệt nhuộm thường có nhiệt độ cao, độ màu lớn, pH >9, BOD và COD cao. Mặt khác, nước thải từ ngành dệt nhuộm có chứa một số hóa chất có kim loại nặng, các thành phần độc hại không những có thể tiêu diệt thủy sinh vật mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống con người.

Công nghệ xử lý nước thải dệt nhuộm hiện nay

Công nghệ xử lý nước thải dệt nhuộm hiện nay đang áp dụng phổ biến các công nghệ:

  • Kết hợp hóa lý (keo tụ/tạo bông) và lọc;
  • Kết hợp hóa lý và sinh học hiếu khí hay ngược lại;
  • Kết hợp hóa lý, sinh học hiếu khí và hóa lý;
  • Kết hợp hóa lý, sinh học và lọc (lọc cát hay than hoạt tính).

Sơ đồ quy trình công nghệ xử lý nước thải dệt nhuộm hiện nay :

Nhìn chung, các công nghệ truyền thống hiện nay được áp dụng trong việc xử lý nước thải dệt nhuộm vẫn còn nhiều khó khăn cho doanh nghiệp, ví dụ:

  • Sử dụng hóa chất chủ yếu chỉ loại bỏ được các màu phân tán, các thành phần màu phức tạp hơn như hoạt tính, hoàn nguyên thường không thể loại bỏ hết.
  • Chi phí vận hành cao nếu sử dụng nhiều hóa chất, đặc biệt khó khăn trong định lượng hóa chất đối với bước keo tụ tạo bông, hay Fenton do sản xuất đặc trưng theo đơn hàng, thành phần màu và nồng độ ô nhiếm của nước thải thường xuyên biến động theo đơn hàng
  • Hệ thống vi sinh thường lớn, cần nhiều không gian

NGO với giải pháp đột phá trong xử lý màu

  • Loại bỏ >95% màu các loại, bao gồm hoạt tính, không sử dụng hóa chất tạo bông hoặc khử màu, bùn sinh ra ít
  • Hiệu quả xử lý màu không phụ thuộc vào hệ vi sinh và biến động của thời tiết
  • Kết quả nhìn thấy ngay trong ngày đầu tiên vận hành, không cần chờ đợi

* Quy trình xử lý màu vô cùng đơn giản: Nước thải đầu tiên được thu gom về Bể điều hòa có sục khí, sau đó được tiếp tục bơm lên Thiết bị Khử màu bằng phương pháp oxy hóa điện phân, tại bước này các ion kim loại và electron được sinh ra, tạo các phản ứng oxy hóa khử để phá vỡ nhũ tương, phá hủy chất keo và chất rắn lơ lửng. Các ion Fe ++ hoặc Al ++ được giải phóng khỏi điện cực, tạo ra chất tạo bông ổn định để loại bỏ hầu hết màu trong nước thải bằng phương pháp tuyển nổi hoặc lắng trọng lực hoặc lọc cơ học, còn lại nước trong được xả ra ngoài hoặc bơm vào công trình xử lý tiếp theo. Đặc biệt là các thành phần ô nhiễm bao gồm kim loại nặng, dầu mỡ và phần lớn COD cũng được loại bỏ đồng thời tại bước xử lý màu.

Các case studies thực tế tại Việt Nam

Để được tư vấn về giải pháp xử lý màu hoặc hệ thống xử lý nước thải cho các nhà máy dệt nhuộm, giặt công nghiệp, hãy liện hệ với chúng tôi theo số điện thoại (0243)35668225 từ thứ 2 đến thứ 6 hàng tuần, hoặc gửi email về địa chỉ office@8ngo.com

Nguồn: NGO